Çed Raporu Nedir?

197

Çed Raporu Nedir: Açılımı çevresel etki değerlendirilmesi olan ÇED, yapılması planlanan herhangi bir projenin çevrede meydana getirebilecek olumlu ve olumsuz her türlü durumunun belirlenmesi süreci olarak adlandırılmaktadır. Genel olarak sunulan projelerin çevre kirliliğine neden olmaması ve firma atıklarının hangi yöntemlerle zararsız hale getirileceği ve tüm bu hususları içeren tedbirler, ÇED raporunda yer almaktadır.

ÇED’in Amacı Nedir?

Sosyal ve ekonomik gelişimlere engel olmadan çevresel faktörleri korumak, ekonomik anlamdaki politikalara karşı oluşabilecek herhangi bir olumsuz çevresel durumun önüne geçmek, ÇED’in temel amacıdır.

ÇED’in Hazırlanma Aşamaları

Yatırımcı firmalar ilk olarak ÇED raporunu Bakanlığa uygun bir şekilde sunmalıdır. Hazır dilekçe ekini kullanarak oluşturulan raporun ayrıca yatırım yapılacak ilin Valiliğine de en fazla 3 iş günü içinde teslim edilmesi gerekmektedir. Bu raporun uygun olarak hazırlanmaması durumunda rapor, başvuru sahibine düzeltilmesi için iade edilmektedir. Düzeltme süreciyle beraber ilgili raporun 3 ay içinde tekrar Bakanlığa sunulma şartı vardır.

Yapılan sunumun ardından İDK yani İnceleme Değerlendirme Komisyonu toplantısına yatırımcı çağrılmaktadır. Eğer sunulan raporda herhangi bir yanlışlık ya da eksiklik var ise İDK süreci durdurulmaktadır. Yeniden eksiklerin giderilmesi için proje sahibine bilgi aktarılır ve rapordaki değişiklik için en fazla 2 defa düzeltme talebinde bulunulur. Üçüncü bir düzeltme için proje sahiplerine bilgi verildikten sonra başvuru geçersiz sayılmaktadır.

İnceleme Değerlendirme Komisyonu toplantılarının yapılmaya başlanmasından sonra komisyon tarafından raporun yeterli olup olmadığı kontrol edilir ve herhangi bir sorun yok ise ‘Nihai Çed Raporu’ olarak kabul edilir. Bu süreçle beraber proje sahibi Nihai ÇED raporu ile birlikte 2 adet CD’yi Bakanlığa ‘5’ iş günü içinde sunmalıdır. Sunumun ardından Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ve Bakanlıkta, 10 iş günü içerisinde görüşmeler başlamaktadır.

ÇED’in Ana İlkeleri

Çevresel etki değerlendirme sürecinin önemli ana ilkeleri bulunuyor. Öncelikle çevresel konuların dikkate alınmasını sağlamak amacıyla planlama süreciyle raporun bütünleşmesi gerekiyor. Aynı şekilde raporun farklı kısımlarından sorumlu olan ekiplerin bu çalışmalara etkin olarak katılması önemlidir. Yani projeyi hazırlayan işletmelerle birlikte değerlendirmeyi yürütenler arasında uygun bir iletişim olmalıdır.

ÇED’in ana ilkeleri arasında, erken aşamada diyalog da bulunuyor. Bu ilke ile beraber çevresel değerlendirmede karar sürecinin en hızlı şekilde uygulanması amaçlanmaktadır. Ayrıca sürecin uygun olarak devam etmesi açısından, zamanlamanın önemi büyüktür. Raporla ilgili kritik kararların verilmesinin ardından başlatılması, aslında değiştirilme sürecinden çok daha önemlidir.

Raporun sorumluluk ilkesi de bulunmaktadır. Hedefler gerçekleştirilirken olası etkileri en aza indirmek amacıyla proje sahiplerinin sorumluluk anlayışı içinde hareket etmesi gerekmektedir. Sorumluluk anlayışı ayrıca proje sahibinin çevre makamlarıyla iş birliği yapmasını da gerektirir.

ÇED’in önemli ilkelerinden biri de karar verme aşamasıdır. Karar verici mekanizmalara proje teklifiyle beraber sunulması gereken bu rapor, ilgili makamlarca göz önünde bulunduruluyor. ÇED sürecinde bilgi ve siyasi iradenin doğru bir şekilde kullanılması gereklidir. Yani proje hazırlığı ile çevresel değerlendirme arasındaki bağın tüm ilgililer tarafından anlaşılır olması gerekmektedir. Bu sayede ekonomik tercihler ön plana çıkabilirken, farklı önerilerle raporun daha uygun olması sağlanabilir. Siyasi iradenin artırılabilmesi için şu durumlara dikkat edilmelidir;

  • Çevresel konular üzerinde yeteri kadar eğitimin alınmış olması
  • Kamuoyu ile beraber politikacıların da ÇED konusunda bilinçli olması
  • Karar verme sürecinde şeffaflık ilkesinin benimsenmesi

Raporun ana ilkeleri arasında danışma ve katılım süreçlerinin de önemli bir yeri vardır. İlgili tarafların geniş katılımının önemli olduğu bu aşamada halkın da çevresel değerlendirme sürecine katılması gerekmektedir. Hem etkilenen hem de ilgili taraflar, projenin bu sürecindeki tüm fırsatlardan haberdar olmak durumundadır. Ayrıca sürecin sonuçları da toplantıya katılım sağlayan her gruba anlaşılır bir şekilde aktarılmalıdır.

Raporun ana ilkelerinin sonuncusu olarak esneklik faktörüne dikkat edilmelidir. Yani ÇED sürecinde katılımdan ve danışma süreçlerinden doğan tüm sorular uygun olarak yanıtlanmalıdır. Bu yüzden de raporun esnek olması gerekiyor. Ayrıca halk katılımlarından çıkacak sonuçların önceden tahmin edilebilmesi çok önemlidir. Erken süreçte sıkça sorulan sorularla beraber kurumlarla gerekli olan iletişimin sağlanması da sürecin esnek olup olmadığını göstermektedir.

Özerk Nedir? 47

Özerk Nedir?

Özerk Nedir: Gönüllü katılım üzerine kurulu olan, merkezi örgüt yapılanmasını reddeden bireylerin bir arada yaşadığı anlayışa özerk denir. Bu kavram...

İcra Nedir? 71

İcra Nedir?

İcra Nedir: Alacaklı kişilerin borçlu kişilerden borcunu tahsil edemediği durumlarda, icra daireleri aracılığıyla başlattığı yasal takip sürecine icra denir. İcra...

Demokrasi Nedir? 75

Demokrasi Nedir?

Demokrasi Nedir: Bir ülkede yaşayan halkın, vatandaşlık ilişkilerinde eşit haklara sahip olmasına dayalı yönetim biçimine demokrasi denir. Fransızca ‘democratie’ kelimesinden...

Ültimatom Nedir? 126

Ültimatom Nedir?

Ültimatom Nedir: Devletlerin farklı bir devletten hemen ya da belirli bir süre zarfında yerine getirilmesini talep ettiği bazı durumlarda, söz...

Ordino Nedir? 138

Ordino Nedir?

Ordino Nedir: Poliçelerin arka kısmına yazılan ve ciro edildiği kişiye ödenmesi için hazırlanan havale emrine ordino denir. Denizcilikte ise malların...

Resen Nedir? 142

Resen Nedir?

Resen Nedir: Başka birine danışmadan, kendiliğinden ve herhangi bir talebe gerek duyulmadan yapılan işleme resen denir. Daha çok hukuki konularda...

Sitemiz

www.onedir.net

Türkiye'nin Net Bilgi Kaynağı

Amacı;

nedir

sorusunun cevabını, okuyucuya en kısa yoldan ulaştırmaktır.

Onedir Net sitesinin, bilgiyi paylaşmak ve insanlara faydalı olmak dışında hiçbir gayesi yoktur.