İlginizi Çekebilir
  1. Ana Sayfa
  2. Ekonomi
  3. Temerrüt Nedir?

Temerrüt Nedir?

Temerrüt Nedir?

Temerrüt Nedir: Bireylerin borçlanma durumunda hukuka aykırı olarak hareket etmesine temerrüt denir. Temerrüt iki farklı şekilde incelenir. Alacaklı ve borçlu temerrüdü olarak ikiye ayrılan bu kavramda anlatılmak istenen durum, borca aykırı hareketlerin gerçekleşmesidir. Genelde finansal bir terim olarak kullanılan temerrüt, gecikme anlamına gelmektedir.

Temerrüt Kelime Anlamı

  1. Kafa tutma direnme.
  1. Ek faiz ödememe durumu.
  1. Herhangi bir nedene dayanmaksızın borcu ödememekte direnme, direnim. (Kaynak: TDK Türkçe Sözlük)

Temerrüde Düşmek

Bireylerin borçlandığı edimi, hukuka aykırı bir şekilde yerine getirmemesi, bireyin temerrüde düşmesi anlamına gelir. Borçların vade gününde ödenmemesi hali için de kullanılan temerrüt, bankalar tarafından faiz uygulamalarını da beraberinde getirmektedir.

Borçluların yükümlülüklerini daha sonradan yerine getirmesi durumunda temerrüt hali sona ermektedir. Ancak gecikme sebebiyle temerrüde düşülen tarih ile borcun ödendiği tarih arasında geçmiş gün faizi uygulanmaktadır. Bu faiz oranı borcun türüne göre değişmektedir.

Alacaklı Temerrüdü Nedir?

Alacaklı temerrüdünün gerçekleşmesi için iki temel şart vardır. Bunlardan birincisi alacaklının kaçınması, diğeri ise haklı bir nedene dayanmamasıdır.

Alacaklının kaçınması birden farklı şekilde ortaya çıkmaktadır. İfayı kabulden kaçınma olarak meydana gelen ilk durumda, borcun çeşitli kriterleri bakımından borca uygun olarak arz edilmesi gerekmektedir. Usulüne uygun olan arz, borçlu tarafından yapılabilmektedir. Aynı zamanda üçüncü şahıslar tarafından da ifa edilebilir. Bu süreçte borçlu, kendi yükümlülüklerinin tamamını yerine getirmiş ve artık alacaklının davranışına kalmış olmalıdır.

Borçtan kaçınmanın haklı bir sebebe dayanmaması da alacaklı temerrüdünü doğurmaktadır. Bu süreçte önemli olan durum, usulüne uygun bir şekilde arz edilen ifayı, alacaklının hiçbir şekilde kabul etmemesinin haklı çıkması durumudur. Bir örnek verecek olursak, bir mal teslimatında alacaklının malının depolanacağı ortam hazırlanmamışsa, malın kabul edilmeme durumu ortaya çıkabilir. Bu durumda alacaklı temerrüde düşmez.

Borçlu Temerrüdü Nedir?

Borçlu temerrüdünün oluşması için birtakım şartların yerine gelmiş olması gerekiyor. Bu şartlar;

  • Borçların vadesinin gelmiş olması
  • İfası mümkün bir borç olması
  • İfa için ihtarda bulunulması
  • Alacaklı temerrüdünün bulunmaması şeklinde sıralanmaktadır.

Borçlu temerrüdünde alacaklının bazı hakları bulunmaktadır. Bu anlamda alacaklı gecikme tazminatını ve ifayı talep edebilir. Ayrıca ifadan vazgeçerek müspet zararının tazminini talep edebilmektedir. Borçlular, ifanın neden olduğu borca aykırılık nedeniyle oluşan tüm zararlardan sorumludur.

Ticari Temerrüt Faizi

Bankalar tarafından tüketicilere uygulanan temerrüt faizi aynı zamanda ticari işlerde de kullanılmaktadır. Ticari işlerde taraflar temerrüt faiz oranını serbest bir şekilde kararlaştırabilir. Bununla beraber tarafların anapara faiz oranını belirlemesiyle beraber temerrüt faiz oranlarını da belirlemeleri gerekmektedir. Eğer bu faiz netleşmemiş ise 3095 sayılı kanunda yer alan %19,50 oranından daha fazla temerrüt faizi uygulanamamaktadır.

Ticari temerrüt faiziyle ilgili unutulmaması gereken bir durum vardır. Bir önceki senenin 31 Aralık yani son günü, Merkez Bankası’nın kısa vadeli avanslara yönelik uyguladığı faiz oranından ayrıca temerrüt faizi talep edilebilmektedir.

2018 yılı için temerrüt faizi oranlarında herhangi bir değişiklik yapılmamış ve %10,75 oranında faiz uygulaması devam ettirilmiştir. Ticari işlerde uygulanacak olan temerrüt faizi ise %19,50 olarak açıklanmıştır.

Yorum Yap

Yorumlar (1)

  1. 3 ay önce

    bu konu tamamen bi hukuk konusudur bende bi hukuk öğrencisi olarak zorlanmaktayım bu konuda çünkü kişilerin mali durumunu ilgilendirdiği için en ufak dikkatsizlik kötü sonuçlara yol açabilir iyi incelenmeli ince eleyip sık dokunması gereken bir konu bence