Vegan Nedir?

279

Vegan Nedir: Felsefik bir düşünce olarak değerlendirilen Vegan, terim olarak 1944 yılında ortaya çıkmıştır. Donald Watson tarafından kurulan Vegan Topluluğu, başlangıçta ‘sütten olmayan vejetaryen’ olarak adlandırılıyordu. Daha sonra farklı anlamlar içermeye başlayan bu kelime, 2010 yılı itibariyle pek çok ülkede restoranlarının açılmasıyla duyulmaya başlandı.

Veganizm Anlayışı

Vegan ile vejetaryen birbirlerine yakın ancak farklı olan iki durumu ifade etmektedir. Vejeteryan daha çok diyette olan ya da beslenme şeklinde değişiklik yapmış olan kişiyi ifade ederken, vegan ise genel bir yaşam şeklini ve beslenme biçimini savunmaktadır.

Beslenme şeklinde daha katı kuralları olan Vegan, hayvansal tüketimlerin tamamını reddetmektedir. Bununla beraber hayvanlardan üretilen her türlü içeceğin ve ürünün de kullanılmaması gerektiğini savunur. Ev temizliği ve kozmetik alanında kullanılan ürünler de bu gruba dâhildir. Vegan yaşam biçiminde hayvanların kullanıldığı hiçbir aktivite kabul görmez. Yani hayvanat bahçesi ziyareti, boğa güreşleri ve at yarışı gibi aktiviteler kesin olarak yasak sayılır.

Veganizm’de hayvan ürünlerinin yanı sıra süt ve yumurta gibi besin kaynakları da tüketilmemektedir. Hayvansal ürünler içeren eşyaların kullanımı da uygun değildir. Tamamen felsefik bir düşünce tarzına dönüşen bu kavram çevresel olarak da değerlendirilmektedir. Yani hayvanların hasat edilmesi veya farklı amaçlarla yetiştirilmesi, Vegan Kültürü’nde yasaktır.

Vegan Beslenme Anlayışı

Bilimsel olarak folik asit, C ve E vitamini, diyet lifi, magnezyum ve fitokimyasal maddeleri tüketen veganlar, diyet listelerine de önem verir. Vegan diyetlerinin pek çok ülkede uygun görülmeye başlanmasının ardından kronik ve çeşitli kalp rahatsızlıklarının oluşma riskini azalttığı ortaya çıkmıştır.

Veganizm’deki beslenme piramidinde suyun önemi çok büyüktür. Bu düşünceye göre günde en az 10 bardak su tüketimi yapılmalıdır. Ayrıca meyve ve sebze tüketimi de günde 4 porsiyona kadar çıkabilir. Tahıl tüketimine de büyük önem veren Veganizm, günlük 11 porsiyona kadar tahıl tüketimi yapılmasını savunur.

Vegan beslenme anlayışında peynir, et ve süt yerine tahılların 3 porsiyona kadar tüketilmesinde yarar var. Tatlı, yağ ve kuruyemiş gibi besin kaynaklarının da arada bir tüketilmesi gerekiyor. Günümüzdeki pek çok ünlü, Vegan beslenme anlayışını desteklemektedir. Bu konuda Türkiye’den Zülfü Livaneli ve Sertap Erener gibi isimleri örnek olarak gösterebiliriz. Yabancılarda ise Bill Clinton, Leonardo Di Caprio ve Natalia Portman gibi ünlüler, Veganizm felsefesine göre beslenmektedir.

Vegan Beslenmenin Faydaları

Vegan beslenmenin vücuda pek çok faydası vardır. Hayvansal olan her ürünün tüketimini yasaklayan bu düşüncede bitkisel gıdalar ön plandadır. Baklagiller, meyve ve sebzeler, tohumlar ve her türlü tahıl tüketilmektedir. Bu durumda bireyler magnezyum, potasyum, A, C ve E vitaminlerinden yeteri kadar yararlanabiliyor.

Veganist beslenmenin bir diğer faydası, insülin ve kan şekeri direncini azaltmasıdır. Tip2 diyabet gelişme olasılığını en az yüzde 50 oranında azalttığı bilinen Vegan beslenme, şeker hastalarının kullandığı ilaç dozlarını düşürmede yardımcıdır.

Bazı kanser türlerine karşı bu beslenme biçimi faydalı olabilir. Örneğin, kalın bağırsak kanserinin ortaya çıkma olasılığını yüzde 18 oranında bakliyatlar azaltabiliyor. Bakliyatlar Vegan beslenmede önemli olduğu için rahatlıkla tüketilmektedir. Bir örnek daha verecek olursak, günlük minimum 7 porsiyon sebze ve meyve tüketilmesi, kanserden ölüm riskini yüzde 15 oranında azaltmaktadır.

Kalp hastalığı riskini azalttığı bilinen Vegan beslenme biçiminde, bakliyat, kuruyemiş ve taze meyve sebze tüketimleriyle beraber vücuda yüksek lif alımı yapılmaktadır. Bu durumda da tansiyon riskinin yüzde 75, kalp hastalığı riskinin de yüzde 42 oranında azaldığı belirtilmektedir.

Vegan beslenmenin eklem ağrılarını hafiflettiği de biliniyor. Örneğin, iltihaplı eklem romatizmasıyla mücadele eden bir hastanın vegan diyeti yapması önerilmiştir. Bu durumda romatizmal semptomlarının da azalabileceği savunuluyor. Son olarak vücuttaki toksinlerin temizlenmesini sağlayan bu beslenme şekli sayesinde vücut dinçleşebiliyor.

Vegan Beslenmenin Zararları

Elbette vücuda yararı olduğu kadar çok sayıda zararı olduğu tespit edilen bu beslenmede ilk olarak et ürünlerine yaşam boyunca yer verilmediği için ciddi anlamda B12 vitamini eksikliği söz konusudur. Ayrıca bu modelin en olumsuz yanı, B12 eksikliğinin neden olduğu unutkanlık, dikkat dağınıklığı, depresyon, halsizlik ve yorgunluk şikâyetlerinin zamanla ortaya çıkmasıdır.

İlerleyen yaş dolayısıyla pek çok sağlık sorununa zemin hazırlamaktadır. Et ürünlerinin yanı sıra süt ürünlerinin de Vegan beslenmede tüketilmemesinden dolayı yetersiz beslenme sorunu ortaya çıkmaktadır. Buna bağlı olarak diğer vitaminlerin vücuda olan yararı azalırken fiziksel anlamda zararlı durumlar yaşanabilir. Gelişme ve büyüme döneminde aşırı kilolarla beraber vücut mekanizmasının aksaması gibi sorunlar yaşanabilmektedir.

Vegan beslenmede besin değerlerinin tüketim miktarına dikkat edilmelidir. Bitkisel proteinlerle beraber tahıl tüketimi belirli miktarlarda alınmalıdır. Ayrıca glisemik oranı düşük olan meyve ve sebzeler tüketilmelidir. Ek olarak muz, dut, havuç, mısır, kavun ve üzüm gibi glisemik oranı yüksek olan ürünlerin tüketim sıklığı ayarlanmalıdır. Sonuç olarak, vegan beslenmenin aslında vücuda hem yararlı hem de zararlı olduğunu söyleyebiliriz.

Disleksi Nedir? 40

Disleksi Nedir?

Disleksi Nedir: Bireylerin zekâ durumunun normal olmasına rağmen yazma, okuma ve dil becerilerinde sorun yaşamasına neden olan öğrenme bozukluğuna disleksi...

Çiçek Hastalığı Nedir? 34

Çiçek Hastalığı Nedir?

Çiçek Hastalığı Nedir: Vücutta kırmızı döküntüler ve kaşıntı ile kendini belli eden bulaşıcı hastalık türüne çiçek hastalığı denir. İlk olarak...

Çiriş Otu Nedir? 60

Çiriş Otu Nedir?

Çiriş Otu Nedir: Çok yıllık otsu bir bitki olan ve sarızambak olarak da adlandırılan şifalı bitkiye çiriş otu denir. Her...

Cüzzam Nedir? 67

Cüzzam Nedir?

Cüzzam Nedir: Gözleri, deriyi, burun mukozasını ve üst solunum yollarını etkileyen kronik hastalığa cüzzam denir. Mutlaka tedavi edilmesi gereken bu...

ASO Nedir? 62

ASO Nedir?

ASO Nedir: Vücudun savunma mekanizmasındaki en önemli antikora ASO denir. Ayrıca vücutta bademcik iltihabı, cilt ve boğaz iltihabı gibi sorunlara...

Üroloji Nedir? 69

Üroloji Nedir?

Üroloji Nedir: Erkeklerde üreme organlarını, kadınlarda ise idrar yollarını konu alan cerrahi tıp dalına üroloji denir. Üreme ve idrar sistemi...

Sitemiz

www.onedir.net

Türkiye'nin Net Bilgi Kaynağı

Amacı;

nedir

sorusunun cevabını, okuyucuya en kısa yoldan ulaştırmaktır.

Onedir Net sitesinin, bilgiyi paylaşmak ve insanlara faydalı olmak dışında hiçbir gayesi yoktur.